Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն պահանջել է հետաքննություն սկսել «NAZA» վավերագրական ֆիլմի ստեղծողների նկատմամբ՝ նրանց մեղադրելով տեղեկատվական անվտանգության խախտումների և երկրի շահերին վնաս հասցնելու մեջ։ Այս մասին նա գրառում է կատարել X սոցիալական ցանցում։
Նեթանյահուն դիմել է Գլխավոր շտաբի պետին, Իսրայելի ընդհանուր անվտանգության ծառայության՝ «Շին Բեթ»-ի ղեկավարին և գլխավոր դատախազին՝ պահանջելով համապարփակ հետաքննություն անցկացնել և պատասխանատվության ենթարկել ֆիլմի մասնակիցներին։ Նա նրանց վերագրել է տեղեկատվական անվտանգության ոլորտում լուրջ իրավախախտումներ, զրպարտություն և Իսրայելի քաղաքական ու անվտանգության շահերին վնաս հասցնելու փորձ։
Վարչապետի խոսքով՝ ֆիլմում ներկայացված է կեղծ, ապակողմնորոշող և կողմնակալ պատմություն, որը միջազգային ասպարեզում վարկաբեկում է Իսրայելին ու նրա բանակը և վնասում երկրի հեղինակությանը։
«NAZA»-ն այս տարի Վենետիկի կինոփառատոնում արժանացել է ժյուրիի հատուկ մրցանակին։ 80 րոպեանոց ֆիլմը պատմում է Գազայում արհեստական բանականությամբ աշխատող համակարգերի կիրառման մասին՝ պաղեստինցիներին թիրախավորելու և զանգվածային սպանություններ իրականացնելու համատեքստում։ Փառատոնի ընթացքում ֆիլմի պրեմիերան ուղեկցվել է 25 րոպե տևած ծափահարություններով։
Ֆիլմում իսրայելցի զինվորականներն ու հետախուզության աշխատակիցները պատմում են «Լավանդա» կոչվող արհեստական բանականության համակարգի մասին։ Անանուն մնալու պայմանով հարցազրույց տված անձանց խոսքով՝ համակարգն օգտագործվում է Գազայում պաղեստինցիների հեռահաղորդակցությունը վերահսկելու և թիրախային սպանությունների վերաբերյալ որոշումներ կայացնելու համար։
Այս պատմության կենտրոնում ոչ միայն ֆիլմի բովանդակությունն է, այլև այն հարցը, թե ինչպես պետք է գնահատվեն ռազմական գործողությունների ընթացքում կիրառվող տեխնոլոգիաների մասին հրապարակային վկայությունները։ Երբ ֆիլմը հիմնվում է անանուն զինվորականների ու հետախուզության աշխատակիցների պատմությունների վրա, հանրության համար դժվար է ինքնուրույն ստուգել ներկայացված տեղեկությունների ամբողջականությունն ու ճշգրտությունը։ Միաժամանակ այդ հանգամանքը չի վերացնում դրանց ուսումնասիրության անհրաժեշտությունը։
Նեթանյահուի պահանջը հետաքննության հարցը տեղափոխում է նաև իրավական դաշտ։ Այստեղ դեռ պետք է տարբերակել վարչապետի մեղադրանքները, ֆիլմում ներկայացված պնդումները և դրանց վերաբերյալ հնարավոր քննության արդյունքները։ Դրանք նույն բանը չեն։ Հետագա զարգացումների համար առանցքային կլինի այն, թե ինչ հիմքեր կներկայացվեն ենթադրյալ խախտումների վերաբերյալ և արդյոք հետաքննությունը կպարզի ֆիլմի հեղինակների գործողությունների իրավական գնահատման համար անհրաժեշտ հանգամանքները։
