Ինչո՞ւ են Հայաստանում նույն դեղերը ավելի թանկ, քան հարևան Վրաստանում, և ինչն է խանգարում, որ դեղորայքը հասանելի լինի բոլորին։ Խնդրի պատճառներից մեկը շուկայի կառուցվածքն է, որտեղ երեք խոշոր ընկերություն վերահսկում է դեղերի շրջանառության զգալի մասը՝ ազդելով մրցակցության վրա։
Մրցակցության սահմանափակումը միակ խնդիրը չէ։ Հայաստանում դեղերի դեֆիցիտը նույնպես դարձել է մշտական խնդիր, ինչն ավելի է բարդացնում դեղորայքի հասանելիության հարցը։
Վրաստանում գործում է ռեֆերենսային գնագոյացման համակարգ, իսկ դեղերն ազատված են ավելացված արժեքի հարկից։ Այս երկու գործոնները զգալիորեն նվազեցնում են դեղերի արժեքը՝ հարևան երկրում ստեղծելով գնային այլ պայմաններ։
Հայաստանի և Վրաստանի համեմատությունը ցույց է տալիս, որ դեղերի գների տարբերությունը միայն առանձին դեղատների գնային քաղաքականությամբ չի բացատրվում։ Խնդիրը կապված է նաև շուկայի կառուցվածքի և գնագոյացման պետական մեխանիզմների հետ։
Դեղերի հասանելիության հարցը միայն առողջապահական համակարգի խնդիր չէ․ այն ուղղակիորեն առնչվում է նաև ընտանիքների ամենօրյա ծախսերին։ Երբ նույն դեղը հարևան երկրում ավելի մատչելի է, բնականաբար առաջանում է հարց՝ ինչու են երկու շուկաներում ձևավորվել այդքան տարբեր պայմաններ։
Հայաստանի դեպքում ուշադրության կենտրոնում պետք է լինեն շուկայի մրցակցային միջավայրը և գնագոյացման կանոնները։ Եթե երեք խոշոր ընկերության ազդեցությունը սահմանափակում է մրցակցությունը, ապա միայն դեղատների գների վերահսկումը չի կարող ամբողջությամբ լուծել խնդիրը։ Վրաստանի օրինակը ցույց է տալիս, որ պետական կարգավորումները նույնպես կարող են անմիջական ազդեցություն ունենալ դեղերի վերջնական գնի վրա։
Սակայն այստեղ դեռ բաց է մնում ամենակարևոր հարցը՝ ինչ փոփոխություններ են անհրաժեշտ, որպեսզի Հայաստանում դեղորայքը դառնա ավելի մատչելի, իսկ դեֆիցիտը դադարի մշտական խնդիր լինելուց։ Առանց այս երկու հարցերի լուծման՝ գների տարբերությունը շարունակելու է անհանգստացնել սպառողներին։

