Հունիսի սկզբին ԳԱԱ Կենդանաբանության և հիդրոէկոլոգիայի գիտական կենտրոնի գիտաշխատող Լյուբա Բալյանը հետազոտական աշխատանքի ժամանակ «Խոր Վիրապ» արգելավայրում նկատել է ծանր տեխնիկայի աշխատանքներ։ Ըստ նրա՝ կատարվել են հողային փորվածքներ թռչունների բնադրման խոցելի շրջանում, ինչը պետք է արգելված լիներ։
Բալյանը նշում է, որ ծանր տեխնիկան վնասում է թռչունների կենսամիջավայրը, կերային բազան, իսկ աղմուկը անհանգստացնող գործոն է դառնում։ «Խոր Վիրապ» արգելավայրը ստեղծվել է 2007 թվականին՝ Արարատի մարզի Փոքր Վեդի գյուղի մոտ՝ 50,28 հեկտար խոնավ տարածքում։ Այն ներառված է Ռամսարի կոնվենցիայի միջազգային նշանակության խոնավ տարածքների ցանկում։ Հայաստանը կոնվենցիային միացել է 1993 թվականին և ունի երեք պահպանվող տարածք՝ Սևանա լիճը, Արփի լիճը և «Խոր Վիրապ»-ի ջրաճահճուտային տարածքը։
Բալյանը հարցադրում է, թե ով է թույլատրել նման աշխատանքներն արգելավայրում թռչունների բնադրման շրջանում՝ առանց մասնագետների խորհրդատվության։ Նա նշում է, որ Շրջակա միջավայրի նախարարությունը նման հարցում չի ստացել։
ՇՄՆ-ն պարզաբանել է, որ արգելավայրում վերականգնման աշխատանքներ են իրականացվում «Հայաստանի դիմակայուն լանդշաֆտներ» ծրագրի շրջանակներում՝ ջրաճահճային էկոհամակարգի դեգրադացիայի պատճառով։ Նախարարությունը պնդում է, որ միջազգային պրակտիկայում նման դեպքերում կիրառվում են նաև մեխանիկական և ինժեներական միջոցներ, այդ թվում՝ ծանր տեխնիկա։ Այդ աշխատանքները ժամանակավոր են և ուղղված են էկոհամակարգի վերականգնմանը։
Սակայն Լյուբա Բալյանը պնդում է, որ թռչունների բազմացման շրջանում ծանր տեխնիկա չպետք է մտներ տարածք՝ առանց ՇՄՆ փորձաքննության կամ թռչնաբանների խորհրդատվության։ Նա ընդգծում է, որ Ռամսարի կոնվենցիայի ուղեցույցների համաձայն՝ նման աշխատանքները պետք է իրականացվեն բնադրման շրջանից դուրս՝ ուշ աշնանը կամ ձմռանը։ Բալյանը հարցեր է բարձրացնում ՇՄՆ-ի հասցեին՝ պահանջելով տրամադրել փորձաքննության եզրակացության պատճենը կամ հղումը, ինչպես նաև տեղեկություններ աշխատանքների ժամանակացույցի և իրականացնող կազմակերպության մասին։
