ԱՄՆ 30 նահանգ դատական հայց է ներկայացրել Meta ընկերության դեմ՝ մեղադրելով Facebook և Instagram հարթակներին դեռահասների հոգեկան առողջությանը վնաս հասցնելու և գաղտնիության օրենքները խախտելու մեջ։ Հայցվոր կողմը պահանջում է ավելի քան 1 տրիլիոն դոլարի փոխհատուցում և ընկերության աշխատանքային մոտեցումների արմատական փոփոխություն։
Նահանգների առաջարկած փոփոխությունները ներառում են մինչև 18 տարեկանների համար լայքերի ցուցադրման արգելքը, ծնողական հսկողության համակարգերի ներդրումը, անվերջ սքրոլի սահմանափակումը և տեսանյութերի ավտոմատ միացման դադարեցումը։ Հայցվորները հատկապես պահանջում են վերանայել առաջարկությունների ալգորիթմները, որոնք, ըստ նրանց, ստեղծված են դեռահասների կախվածությունը մեծացնելու համար։ Բացի այդ, պահանջների ցանկում են տեսքը փոխող ֆիլտրերի հեռացումը, անհետացող «Stories»-ների սահմանափակումը և հաճախակի ծանուցումների կրճատումը։
Meta-ն հերքում է մեղադրանքները՝ պնդելով, որ ընկերությունը տարիներ շարունակ աշխատել է անվտանգ միջավայր ապահովելու ուղղությամբ։ Ընկերության շուկայական կապիտալիզացիան ներկայում գնահատվում է մոտ 1.5 տրիլիոն դոլար, իսկ հայցը ներկայացնող նահանգները միասին կազմում են ԱՄՆ բնակչության գրեթե երկու երրորդը։
Սա սովորական ֆինանսական վեճ չէ, քանի որ այս դատավարությունը կարող է դառնալ սոցիալական ցանցերի ալգորիթմների նկատմամբ պետական վերահսկողության նոր շրջափուլի սկիզբը։ Տեխնոլոգիական հսկաների հանդեպ պահանջները փոխվում են, և հասարակությունը սկսում է ավելի բարձր գին պահանջել օգտատերերի հոգեկան առողջության հետ կապված ռիսկերի համար։
Այս դատական գործը ցույց է տալիս, որ տեխնոլոգիական հսկաների «անձեռնմխելիության» ժամանակաշրջանն ավարտվում է։ Այն փաստը, որ պահանջվող փոխհատուցումը համադրելի է ընկերության ամբողջ շուկայական կապիտալիզացիային, վկայում է հայցվոր նահանգների վճռականության մասին՝ հասնելու ոչ թե ժամանակավոր փոխզիջումների, այլ հենց հարթակների բիզնես-մոդելի հիմնարար փոփոխության։
Առաջիկա ամիսների գլխավոր հարցը կլինի ոչ թե դրամական տուգանքի չափը, այլ այն, թե դատարանը որքանով կհամարձակվի միջամտել ալգորիթմների «սև արկղին»։ Եթե Meta-ն պարտվի այս գործով, դա նախադեպ կստեղծի ամբողջ ոլորտի համար՝ ստիպելով սոցիալական ցանցերին հրաժարվել դոֆամինային կախվածություն առաջացնող գործառույթներից՝ հանուն օգտատերերի հոգեկան անվտանգության։

