factor.am — 2025 թվականի հունվարին տիեզերք արձակված SpaceX-ի հրթիռի վերին աստիճանը այժմ գտնվում է Լուսնի հետ բախման ուղեծրում, և մասնագետների կանխատեսումներով՝ օգոստոսի 5-ին այն կբախվի Երկրի բնական արբանյակին՝ դառնալով նմանատիպ չկանխամտածված անկման երկրորդ հայտնի դեպքը։
Տիեզերական օբյեկտների շարժին հետևող մասնագետ Բիլ Գրեյի գնահատմամբ՝ շուրջ 4,5 տոննա կշռող այս մետաղյա հսկան Լուսնի մակերեսին կհարվածի ժամում մոտ 8700 կմ արագությամբ, ինչը գրեթե յոթ անգամ գերազանցում է ձայնի արագությունը։
Բախումը տեղի կունենա Լուսնի տեսանելի կողմում՝ Էյնշտեյնի խառնարանի հարևանությամբ, և ըստ գիտնականների հաշվարկների՝ այն կառաջացնի երեք տոննա տրոտիլի պայթյունին համարժեք հսկայական էներգիա։ Այս հարվածի հետևանքով Լուսնի վրա կձևավորվի մոտ 27 մետր տրամագծով և հինգ մետր խորությամբ մի նոր խառնարան։ Թեև անզեն աչքով բռնկումը հնարավոր չի լինի նկատել, սակայն փոշու և բեկորների ամպը կբարձրանա մի քանի կիլոմետր և աստղադիտակներով տեսանելի կլինի մոտ մեկ ժամ։
Գիտնականները սա դիտարկում են որպես եզակի հնարավորություն՝ հասկանալու համար, թե ինչպիսի ազդեցություն են թողնում նմանատիպ բախումները Լուսնի մակերեսի վրա և ինչպիսի հնարավոր ռիսկեր են դրանք ստեղծում ապագա տիեզերագնացների ու Լուսնի վրա նախատեսվող բազաների համար։
Թեև այս հատուկ միջադեպը որևէ անմիջական վտանգ չի պարունակում, այն կրկին սրել է տիեզերական աղբի խնդրի հարցը։ Փորձագետները շեշտում են, որ լուսնային առաքելությունների ավելացմանը զուգահեռ՝ կենսական է դառնում հրթիռների և այլ տիեզերական օբյեկտների տեղաշարժի խիստ վերահսկողությունը՝ ապագայում ավելի վտանգավոր բախումները կանխելու նպատակով։
