ԱՄՆ-ը սահմանափակել է Հորմուզով անցնող նավերի պաշտպանության ժամերը

2 Min Read

Միացյալ Նահանգները խնդրել է, որ առևտրային նավերը Հորմուզի նեղուցով անցնեն միայն այն ժամերին, երբ ամերիկացի զինծառայողները կարող են ապահովել դրանց օդային պաշտպանությունը։ Մայիսից Վաշինգտոնը պաշտպանություն է ապահովում նեղուցի հարավային կողմով՝ Օմանի ափի երկայնքով ընթացող նավերի համար։

Ավելի վաղ նավատերերին տրամադրում էին երթուղու կոորդինատները և թույլ տալիս նավերի անցումը գիշերվա ընթացքում, երբ նավերի վերևում կարող էին թռչել ամերիկյան ռազմական օդանավերը։ Սակայն սեպտեմբերին կանոնները փոխվել են, և անցման ժամանակը կրճատվել է՝ սահմանափակվելով 24 ժամվա ընթացքում երկու կոնկրետ ժամային միջակայքով։

Վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ այս փոփոխությունը ԱՄՆ-ին թույլ կտա ավելի արդյունավետ օգտագործել իր ռեսուրսները, քանի որ ժամանակակից ամերիկյան ռազմական օդանավի շահագործումը մեկ թռիչքի ժամում կարող է արժենալ 25 հազարից մինչև 75 հազար դոլար։

Փետրվարի 28-ին Իրանի շուրջ ռազմական հակամարտության սկսվելուց հետո Հորմուզի նեղուցում հարձակման են ենթարկվել ավելի քան 70 առևտրային նավեր։ Նեղուցով անցման ռեժիմի փոփոխությունը տեղի է ունենում այն պայմաններում, երբ ԱՄՆ-ն ու Իրանը փորձում են Հորմուզում հաստատել սեփական կանոնները։

Այս ամիս Իրանի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի ներկայացուցիչը հայտարարել է Թեհրանի կողմից նեղուցից արևելք նավագնացության համար արգելված գոտի ստեղծելու մասին։ Սեպտեմբերի 9-ին իրանցի զինվորականները նաև հայտարարել են Հորմուզի շրջանում ամերիկյան ութ լցանավերի հարվածելու մասին՝ դա ներկայացնելով որպես պատասխան իրանական նավերի վրա ԱՄՆ հարձակումներին։

Մինչ պատերազմը Հորմուզի նեղուցով փոխադրվում էր աշխարհում սպառվող նավթի մոտ 20 տոկոսը։

Հորմուզի նեղուցում անցման ժամերի կրճատումը ցույց է տալիս, որ առևտրային նավերի անվտանգությունն այստեղ անմիջականորեն կապված է ռազմական ռեսուրսների օգտագործման հետ։ ԱՄՆ-ի համար օդային պաշտպանության ապահովումը ոչ միայն անվտանգության խնդիր է, այլև ծախսատար գործողություն, ինչն էլ բացատրում է սահմանափակված ժամանակային միջակայքերի տրամաբանությունը։

Միաժամանակ նեղուցում ձևավորվող նոր ռեժիմը պետք է դիտարկել ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև վերահսկողության համար ընթացող մրցակցության շրջանակում։ Այստեղ ցանկացած փոփոխություն վերաբերում է ոչ միայն առանձին նավերի անցմանը, քանի որ մինչև պատերազմը նեղուցով տեղափոխվում էր աշխարհում սպառվող նավթի մոտ մեկ հինգերորդը։ Հետևաբար անցման կանոնների փոփոխությունն ունի նաև ավելի լայն նշանակություն միջազգային առևտրի համար։

Share This Article