Հայ-ռուսական առևտուր. զրոյական ծիրան և միլիոնավոր արտահանվող հեռախոսներ. ի՞նչ է փոխվել

2 Min Read

Այս տարվա առաջին յոթ ամիսներին Հայաստանից Ռուսաստան արտահանումը կազմել է մոտ 1 միլիարդ 440 միլիոն դոլար, ինչը նախորդ տարվա համեմատ նվազել է 8 տոկոսով կամ 125 միլիոն դոլարով։ Չնայած ռուսական տնտեսական սահմանափակումներին, Ռուսաստանը շարունակում է մնալ Հայաստանի գլխավոր առևտրային գործընկերը, որին բաժին է ընկնում ընդհանուր արտահանման 35.6 տոկոսը։

Պետական եկամուտների կոմիտեի տվյալներով՝ ռուսական շուկայի արգելքները ծանր են անդրադարձել հայկական գյուղմթերքի վրա։ Ծիրանի և այլ կորիզավորների արտահանումն այս տարվա առաջին կիսամյակում ամբողջությամբ զրոյացել է, մինչդեռ նախորդ տարի այն կազմում էր շուրջ 23 միլիոն դոլար։ Զգալի անկում է գրանցվել նաև լոլիկի, ձկան և մրգային ջեմերի արտահանման ոլորտում։ Բացի գյուղմթերքից, կրճատվել են նաև մոլիբդենի, կոշիկների և ձեռագործ գորգերի արտահանման ծավալները։

Միևնույն ժամանակ, վիճակագրությունը վկայում է Ռուսաստանի դեպի Հայաստան տեխնիկական վերարտահանումների մասին։ Միայն այս տարվա առաջին կեսին Հայաստանից Ռուսաստան է վերաարտահանվել ավելի քան 1.2 միլիոն բջջային հեռախոս՝ շուրջ 400 միլիոն դոլար արժողությամբ։ Այս ցուցանիշը կազմում է դեպի Ռուսաստան հայկական արտահանման ընդհանուր ծավալի մոտ 30 տոկոսը։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդգծել է, որ անկախ շուկաների վիճակից՝ Հայաստանը շարունակելու է դիվերսիֆիկացնել իր արտահանման ուղղությունները՝ նման ռիսկերից ապահովագրվելու համար։ Կառավարությունը նաև փոխհատուցում է արտահանողների տրանսպորտային ծախսերը։

Ակնհայտ է, որ հայ-ռուսական առևտրատնտեսական հարաբերություններում տեղի է ունենում կառուցվածքային տեղաշարժ։ Եթե գյուղատնտեսական և արդյունաբերական ապրանքների ուղիղ արտահանումը տուժում է քաղաքական ու տնտեսական սահմանափակումներից, ապա վերաարտահանման ծավալները, մասնավորապես՝ բջջային հեռախոսների դեպքում, ստանձնում են արտահանման հիմնական բեռը։

Սա ստեղծում է կախվածության մի նոր տեսակ, որը կարող է խոցելի լինել հենց ռուսական կողմի հնարավոր նոր կարգավորումների կամ պատժամիջոցային ճնշումների դեպքում։ Իշխանությունների կողմից հռչակված դիվերսիֆիկացիան այս պայմաններում դառնում է ոչ թե ռազմավարական ընտրություն, այլ անխուսափելի անհրաժեշտություն՝ տնտեսական կայունությունը պահպանելու համար։

Share This Article